FIBA przyspiesza wprowadzanie technologii śledzenia zawodniczek przed mistrzostwami świata w Berlinie
FIBA zakończyła drugie wydarzenie testowe w ramach procedury zatwierdzania rozwiązań do śledzenia ruchu zawodniczek i tym samym wykonała kolejny krok w kierunku szerszego wprowadzenia takiej technologii do międzynarodowej koszykówki. Według komunikatu światowej organizacji koszykarskiej testy przeprowadzono, aby rozszerzyć krąg systemów, które mogą być dostępne dla reprezentacji podczas FIBA Women's Basketball World Cup 2026 w Berlinie. To ważna zmiana, ponieważ właśnie turniej w niemieckiej metropolii będzie, według FIBA, pierwszym dużym wydarzeniem tej organizacji, podczas którego zostanie wykorzystana zatwierdzona technologia śledzenia. W praktyce oznacza to, że sztaby szkoleniowe mogłyby otrzymać dokładniejsze dane o ruchu, intensywności i obciążeniu zawodniczek podczas meczów i treningów. Dla FIBA jest to jednocześnie technologiczny i regulacyjny krok naprzód, ponieważ nowe rozwiązania wprowadza się dopiero po ocenie dokładności, bezpieczeństwa i niezawodności operacyjnej.
Co testowała FIBA i dlaczego jest to ważne
Według komunikatu FIBA drugie wydarzenie testowe odbyło się od 3 do 5 czerwca 2026 roku w Maverik Center w Salt Lake City, hali, w której występują Salt Lake City Stars, zespół rozwojowy Utah Jazz w NBA G League. FIBA podaje, że lokalizację wybrano dlatego, że zaoferowała wysokiej jakości środowisko testowe i praktyczne powiązanie z podmiotami z obszaru technologii koszykarskiej. Podczas trzydniowych testów oceniono pięć systemów czterech firm, a nadzór, według FIBA, sprawował Institute for Sports Tech Standards. Ocena opierała się na porównaniu danych dostarczanych przez testowane systemy z wartościami referencyjnymi zebranymi podczas ruchów koszykarskich i symulacji gry. W ten sposób sprawdzano nie tylko funkcjonalność techniczną, ale także zdolność systemów do wytwarzania w realnych warunkach koszykarskich danych wystarczająco wiarygodnych do użycia w rywalizacji sportowej.
FIBA opisuje systemy śledzenia jako technologie rejestrujące dane o ruchu zawodników i zawodniczek podczas meczów i treningów. Do tej grupy należą urządzenia noszone na ciele przez sportowców, ale także rozwiązania optyczne z kamerami rozmieszczonymi wokół boiska. Według FIBA takie systemy mogą dostarczać informacje o pozycjonowaniu, prędkości, intensywności ruchu, skokach i całkowitym obciążeniu fizycznym. Są to dane coraz częściej wykorzystywane w sporcie na najwyższym poziomie, zwłaszcza do zarządzania obciążeniem, analizy występu, zapobiegania przeciążeniom i lepszego rozumienia rytmu gry. W koszykówce kobiet, gdzie globalny poziom rywalizacji szybko się podnosi, ustandaryzowane i porównywalne dane mogą mieć szczególną wartość dla reprezentacji dysponujących różnymi zasobami.
Od sprzętu eksperymentalnego do narzędzia zaakceptowanego regulacyjnie
Kluczowa różnica w stosunku do wcześniejszych okresów polega na tym, że FIBA nie wprowadza technologii wyłącznie jako dodatkowego narzędzia analitycznego, lecz łączy ją z formalną procedurą zatwierdzania. Według FIBA zmiana została umożliwiona przez niedawną aktualizację wewnętrznych przepisów, w których wskazano, że zatwierdzone rozwiązania noszone do śledzenia mogą być używane w rozgrywkach FIBA, jeśli są noszone bezpiecznie i w określonym miejscu. Otwiera to przestrzeń do oficjalnego użycia technologii, ale pod warunkiem, że systemy spełnią określone standardy. Takie podejście jest ważne, ponieważ w rozgrywkach reprezentacyjnych nie można opierać się wyłącznie na komercyjnych deklaracjach producentów ani doświadczeniach z poszczególnych lig. W środowisku, w którym spotykają się reprezentacje z różnych kontynentów, technologia musi być weryfikowalna, porównywalna i bezpieczna dla sportsmenek.
FIBA Equipment & Venue Centre zarządza procedurą zatwierdzania i, według komunikatów organizacji, daje firmom technologicznym jasną ścieżkę do wykazania, że ich rozwiązania spełniają wymagania koszykarskie. Dla krajowych federacji i reprezentacji powinno to zmniejszyć niepewność przy wyborze sprzętu, ponieważ zatwierdzone systemy przechodzą niezależną ocenę dokładności oraz, w przypadku urządzeń noszonych, bezpieczeństwa dla zawodniczek. FIBA już w 2025 roku uruchomiła program zatwierdzania rozwiązań śledzących, a pierwsze testy odbyły się w Leirii w Portugalii. Wówczas, według FIBA, eksperci z Victoria University korzystali z systemu przechwytywania ruchu, a badano inercyjne rozwiązania pomiarowe, lokalne systemy pozycjonowania i technologie optyczne. Protokoły obejmowały ruchy koszykarskie, przyspieszenia, hamowania, skoki i indeks obciążenia, co pokazuje, że procedura została pomyślana jako sportowo specyficzna, a nie ogólna kontrola techniczna.
Berlin jako pierwsza duża scena nowej fazy
FIBA Women's Basketball World Cup 2026 odbędzie się od 4 do 13 września 2026 roku w Berlinie, zgodnie z oficjalnymi danymi rozgrywek. Turniej zgromadzi 16 reprezentacji, a FIBA w systemie rozgrywek podaje, że w ciągu 10 dni zostanie rozegranych 36 meczów. Reprezentacje zostały podzielone na cztery grupy po cztery drużyny. Zwyciężczynie grup awansują bezpośrednio do ćwierćfinałów, natomiast reprezentacje z drugich i trzecich miejsc zagrają dodatkową rundę eliminacyjną o wejście do najlepszej ósemki. Następnie odbędą się ćwierćfinały, półfinały, mecz o trzecie miejsce i finał, wszystko w formacie jednego meczu eliminacyjnego.
Według oficjalnego przeglądu kwalifikacyjnego FIBA do turnieju zakwalifikowały się Niemcy jako gospodarz oraz Australia, Belgia, Nigeria i Stany Zjednoczone jako zwyciężczynie zawodów kontynentalnych w 2025 roku. Poprzez turnieje kwalifikacyjne miejsce zapewniły sobie także Chiny, Czechy, Mali, Francja, Korea, Hiszpania, Włochy, Portoryko, Węgry, Japonia i Turcja. Grupy opublikowane na oficjalnej stronie rozgrywek pokazują, że w grupie A znalazły się Japonia, Hiszpania, Niemcy i Mali, w grupie B Węgry, Korea, Nigeria i Francja, w grupie C Belgia, Australia, Portoryko i Turcja, a w grupie D Stany Zjednoczone, Czechy, Włochy i Chiny. Taki skład turnieju daje FIBA szerokie ramy testowe, ponieważ technologia będzie używana w środowisku o różnych stylach gry, różnych profilach fizycznych drużyn i dużej presji rywalizacji.
Dane, które mogą zmienić pracę sztabów szkoleniowych
Najbardziej bezpośrednie korzyści z systemów śledzenia powinny mieć sztaby szkoleniowe, trenerzy przygotowania fizycznego, analitycy i zespoły medyczne. Dane o prędkości, przyspieszeniach, intensywności zmian kierunku i aktywności skocznościowej mogą pomóc w ocenie rzeczywistego obciążenia fizycznego podczas meczu, a nie tylko w opieraniu się na liczbie minut lub subiektywnym wrażeniu. W koszykówce reprezentacyjnej jest to szczególnie ważne, ponieważ drużyny często mają krótkie przygotowania, napięty terminarz i ograniczony czas na adaptację zawodniczek przychodzących z różnych klubów i lig. Jeśli systemy będą działały niezawodnie, trenerzy mogliby uzyskać dokładniejszy wgląd w to, kiedy zawodniczka wchodzi w strefę zwiększonego obciążenia, jak intensywnie reaguje w obronie lub jak szybko regeneruje się między wymagającymi fragmentami gry. Takie dane nie zastąpią oceny trenerskiej, ale mogą zmienić sposób podejmowania decyzji dotyczących rotacji, przygotowania i regeneracji.
FIBA w komunikatach o programie szczególnie podkreśla zarządzanie obciążeniem, analizę występu i rozwój zawodniczek. Są to obszary, w których technologia może być użyteczna tylko wtedy, gdy dane są dokładne i gdy drużyny potrafią przełożyć je na praktyczne decyzje. Sam fakt, że system rejestruje skoki, prędkość lub pozycjonowanie, nie oznacza automatycznie lepszego występu. Wartość powstaje dopiero wtedy, gdy sztab szkoleniowy połączy dane z planem taktycznym, informacjami medycznymi i kontekstem meczu. Dlatego proces zatwierdzania FIBA jest ważny również z perspektywy edukacyjnej: reprezentacje powinny wiedzieć, że dane pochodzą z systemu, który przeszedł testy, ale także rozumieć ograniczenia tej technologii.
Bezpieczeństwo urządzeń noszonych pozostaje kluczową kwestią
Technologia noszona w sporcie kontaktowym musi spełniać więcej kryteriów niż sama precyzja pomiaru. W koszykówce częste są skoki, zderzenia, upadki, zasłony i walka o pozycję, dlatego urządzenie noszone na ciele nie może zagrażać zawodniczce, która je nosi, ani przeciwniczkom. W pierwszym cyklu testowym FIBA wskazała, że ocena bezpieczeństwa urządzeń noszonych dotyczy rozmiaru, kształtu, wagi i zachowania sprzętu przy uderzeniu. W nowych ramach regulacyjnych dodatkowo podkreśla się, że zatwierdzone rozwiązania noszone mogą być używane tylko wtedy, gdy są umieszczone w sposób bezpieczny i zgodny z przepisami. Jest to szczególnie ważne na dużych imprezach, gdzie nawet najmniejsze niedopatrzenie bezpieczeństwa może mieć konsekwencje sportowe, medyczne i organizacyjne.
Dla reprezentacji narodowych aspekt bezpieczeństwa ma jeszcze jeden wymiar. Zawodniczki przychodzą z klubów, które mogą korzystać z różnych technologii, a turniej reprezentacyjny wprowadza wspólny standard, który musi obowiązywać wszystkich. Jeśli poszczególne systemy zostaną zatwierdzone po niezależnej weryfikacji, zmniejsza się ryzyko, że na tych samych zawodach będą używane urządzenia o różnym poziomie jakości lub wątpliwej przydatności. Jednocześnie FIBA będzie musiała jasno komunikować, które rozwiązania przeszły procedurę, na jakich warunkach mogą być używane i jak będą rozwiązywane sytuacje, w których reprezentacje chcą pracować z własnymi dostawcami. Według FIBA lista rozwiązań, które pomyślnie zakończą procedurę zatwierdzania, zostanie potwierdzona po zakończeniu raportowania i przeglądu.
Technologia wchodzi także do transmisji, analityki i doświadczenia kibiców
Chociaż obecny nacisk położony jest na reprezentacje i sztaby szkoleniowe, systemy śledzenia mają także szerszy potencjał medialny. FIBA w wcześniejszych komunikatach wskazała, że integracja danych z transmisjami może stworzyć bardziej immersyjne doświadczenie dla widzów, a partnerstwa w obszarze zautomatyzowanych statystyk, wideo i widzenia komputerowego są już rozwijane na poziomie globalnym. Według FIBA rozszerzone partnerstwo z Genius Sports do 2035 roku powinno umożliwić ligom i krajowym federacjom dostęp do zautomatyzowanego śledzenia zawodników, narzędzi trenerskich, analityki, narzędzi dla sędziów i wzbogacania transmisji. Pokazuje to, że śledzenie ruchu nie jest postrzegane w izolacji, lecz jako część szerszego ekosystemu danych i wideo w koszykówce.
Dla widzów taki rozwój w dłuższej perspektywie mógłby oznaczać więcej informacji kontekstowych podczas transmisji: prędkość przejścia do ataku, przestrzenną organizację obrony, intensywność ruchu bez piłki lub fizyczne obciążenie kluczowych zawodniczek. Mimo to podejście FIBA sugeruje, że takie elementy muszą być budowane stopniowo i na zweryfikowanych danych. Jeśli technologia w Berlinie przejdzie bez większych problemów operacyjnych, mistrzostwa świata koszykarek mogłyby posłużyć jako model dla przyszłych międzynarodowych rozgrywek. W przeciwnym razie ewentualne trudności będą ważne dla dopracowania standardów przed szerszym zastosowaniem.
Cyfrowy katalog i szersze standardy dla branży koszykarskiej
Wprowadzenie systemów śledzenia wpisuje się w szerszą modernizację podejścia FIBA do sprzętu i technologii. FIBA Equipment & Venue Centre w maju 2026 roku opublikowało cyfrowy katalog zatwierdzonych produktów i technologii, przeznaczony dla krajowych federacji, lig, klubów, właścicieli hal i zarządców obiektów sportowych. Według FIBA katalog obejmuje 18 kategorii sprzętu i siedem kategorii produktów programowych oraz umożliwia użytkownikom łatwiejsze znajdowanie rozwiązań, które przeszły określone standardy. FIBA podaje, że centrum odgrywa centralną rolę w ustanawianiu globalnych standardów dla sprzętu i technologii w meczach koszykówki, w tym piłek, koszy, nawierzchni, systemów danych, śledzenia i zautomatyzowanych rozwiązań wideo.
Taki katalog nie jest tylko dodatkiem administracyjnym, ale próbą uczynienia rynku technologii koszykarskiej bardziej przejrzystym. Kluby i federacje coraz częściej inwestują w rozwiązania danych, ale poziom wiedzy i dostępne budżety znacznie się różnią. System zatwierdzania może pomóc mniejszym organizacjom uniknąć zakupu technologii, która nie spełnia minimalnych standardów, podczas gdy większym organizacjom daje ramy do porównania. Dla producentów technologii z kolei procedura zatwierdzania FIBA może stać się ważnym potwierdzeniem jakości i dostępem do globalnego rynku koszykarskiego. Nie oznacza to, że wszystkie rozwiązania będą miały tę samą funkcjonalność, ale oznacza, że podstawowy poziom dokładności, bezpieczeństwa i przydatności powinien być jaśniej zdefiniowany.
Następny krok: zautomatyzowane rozwiązania wideo
FIBA zapowiedziała, że w 2026 roku zorganizuje także wydarzenie testowe dla Automated Video Solutions, czyli zautomatyzowanych rozwiązań wideo. Według komunikatu organizacji test ten będzie oceniał systemy oparte na kamerach, które wspierają automatyczne nagrywanie meczów, produkcję i analizę. Tym samym agenda technologiczna rozszerza się ze śledzenia ruchu fizycznego na całościowe przetwarzanie obrazu i treści meczowych. We współczesnej koszykówce wideo nie jest już tylko archiwum meczu, lecz podstawą skautingu, przygotowania taktycznego, rozwoju zawodniczek, analizy sędziowskiej i cyfrowej dystrybucji treści. Jeśli wideo zostanie zautomatyzowane niezawodnie i po rozsądnej cenie, korzyści mogłyby odnieść także federacje i ligi, które nie mają zasobów na dużą infrastrukturę produkcyjną.
Zapowiedź dodatkowych testów pokazuje, że FIBA chce rozwijać ekosystem, w którym technologia jest wprowadzana poprzez standardy, a nie wyłącznie poprzez rynkowy wyścig dostawców. Berlin będzie więc czymś więcej niż turniejem sportowym: będzie również praktycznym testem nowej fazy analityki koszykarskiej na najwyższym poziomie międzynarodowym. Sukces nie będzie zależał tylko od tego, czy systemy zbiorą dużo danych, ale od tego, czy te dane będą dokładne, bezpieczne, zrozumiałe i użyteczne dla drużyn rywalizujących o tytuł mistrzyń świata. Według dostępnych informacji końcowa lista zatwierdzonych rozwiązań jest oczekiwana po przeglądzie raportów, a program technologiczny FIBA będzie kontynuowany także po turnieju berlińskim poprzez dalsze testy, cyfrowy katalog i nowe standardy dla sprzętu, danych i wideo.
Źródła:
- FIBA – komunikat o drugim wydarzeniu testowym Tracking Solutions i zastosowaniu podczas FIBA Women's Basketball World Cup 2026 (link)
- FIBA – komunikat o uruchomieniu Approval Program dla Player Tracking Solutions i pierwszych testach w Leirii (link)
- FIBA Women's Basketball World Cup 2026 – oficjalna strona rozgrywek, grupy, terminarz i podstawowe dane (link)
- FIBA Women's Basketball World Cup 2026 – system rozgrywek i format fazy finałowej (link)
- FIBA Women's Basketball World Cup 2026 – przegląd kwalifikacji i lista reprezentacji (link)
- FIBA – komunikat o cyfrowym katalogu FIBA Equipment & Venue Centre i standardach dla sprzętu i technologii (link)
- FIBA – komunikat o partnerstwie z Genius Sports i rozwoju systemów AI dla danych, wideo i śledzenia zawodników (link)